Koliek is een verzamelnaam voor buikpijn bij paarden. Op diverse plaatsen in het maagdarmkanaal kunnen verstoppingen, ophopingen van gas of liggingveranderingen optreden, met koliek als gevolg.

Paarden die in een paddock of schrale weide staan vervelen zich of hebben honger. Ze kunnen dat teveel zand opnemen. Ook kan koliek ontstaan door teveel stro eten. Denk aan paarden die geen sprietje stro in de stal laten liggen. Een teveel aan stro kan dus voor een verstopping in de darmen van een paard zorgen, maar ook een ernstige worminfectie kan leiden tot koliek.

In het voorjaar stijgt het aantal koliekpaarden enorm. De darmen kunnen een heftige reactie geven op het de plotselinge overgang van het winterrantsoen naar het jonge voorjaarsgras. Een teveel aan krachtvoer kan ook koliekproblemen bij paarden geven, omdat het maagdarmkanaal niet ingesteld is om grote hoeveelheden krachtvoer te verwerken.

Voer voor paarden die gevoelig zijn voor koliek:

1. Langzame overgangen
Laat het paard altijd langzaam wennen aan een nieuw rantsoen. Een wijziging in het rantsoen dient altijd langzaam te gebeuren. Bouw het bestaande rantsoen langzaam af en het nieuwe rantsoen op. Neem hier circa 7 - 10 dagen de tijd voor. Dit geldt voor zowel een wijziging van krachtvoer als van ruwvoer. De overgang naar het voorjaarsgras dient ook geleidelijk te verlopen. Begin in het voorjaar met een uur grazen en bouw dit langzaam op of zet een deel van de weide af, zodat je paard niet teveel kan eten. Lees meer over de overgang van stal naar weide

2. Stimuleer de spijsvertering
Zorg ervoor dat je paard zich niet verveelt of honger heeft, dus geef voldoende vezelrijke voeding, het liefst onbeperkt ruwvoer. Dit voorkomt zand eten in de paddock en overmatig stro eten in de stal. Ook zorgt voldoende ruwvoer ervoor dat de hoeveelheid opgenomen zand gemakkelijker afgevoerd wordt in plaats van ophoopt in de darmen. Diverse soorten slobber bevatten zemelen, die stimulerend werken op de spijsvertering. Ook werken bietenpulp en luzerne stimulerend op de spijsvertering. 

3. Meerdere malen per dag kleine porties
Geef kleine porties krachtvoer (niet meer dan 2 kg per voerbeurt). Onderzoek uit 1997 heeft uitgewezen dat de kans op koliek stijgt naar aanleiding van de hoeveelheid krachtvoer. De kans op koliek wordt tweemaal zo groot bij meer dan 2,5 kg krachtvoer per dag. Dit komt doordat zetmeel zorgt voor snelle fermentatie in de darmen, gasproductie, lage pH en vertoring van de bacterieflora. Daarom wordt geadviseerd om niet meer dan 2 gram zetmeel per kg lichaamsgewicht per maaltijd te geven. 

4. Lijnzaadolie
Het kan zinvol zijn om een koliekgevoelig paard elke dag een beetje lijnzaadolie bij te voeren. Dit heeft een mild laxerend effect, waardoor de passage door de darmen gemakkelijker verloopt.

5. Voldoende wateropname
Verstoppingen in de dikke darm kan in veel gevallen voorkomen worden door het paard voldoende water te laten drinken. Als een paard niet voldoende drinkt terwijl hij voldoende water tot zijn beschikking heeft dan kan ervoor gekozen worden om de wateropname te stimuleren. Dit kan door middel van aromatische stoffen in het drinkwater of het toevoegen van zout of elektrolyten aan het water. Ook kan het ruwvoer geweekt worden in water, zodat het paard meer water binnenkrijgt. 

Lees meer:
Nieuws: De relatie tussen koliek en de bouw van de spijsvertering
Onderzoek: Stalpaarden hebben grotere kans op koliek
Nieuws: Koliek bij koud weer
Bezoekersvraag: Wat te voeren na koliek?
Bezoekersvraag: Slobber voor eczeempaard die gevoelig is voor koliek

Bekijk het 100 seconden dierenarts filmpje van Abouthorses en de GD over koliek